{"id":1082,"date":"2015-10-23T13:39:00","date_gmt":"2015-10-23T13:39:00","guid":{"rendered":"https:\/\/sebastianjackowski.pl\/index.php\/2015\/10\/23\/czy-polska-powinna-przyjac-uchodzcow-wspominki-ze-studenckiej-emigracji-w-turcji-erasmus-turcja\/"},"modified":"2026-02-25T19:19:51","modified_gmt":"2026-02-25T19:19:51","slug":"czy-polska-powinna-przyjac-uchodzcow-wspominki-ze-studenckiej-emigracji-w-turcji-erasmus-turcja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sebastianjackowski.pl\/index.php\/2015\/10\/23\/czy-polska-powinna-przyjac-uchodzcow-wspominki-ze-studenckiej-emigracji-w-turcji-erasmus-turcja\/","title":{"rendered":"Czy Polska powinna przyj\u0105\u0107 uchod\u017cc\u00f3w? Wspominki ze studenckiej emigracji w Turcji | Erasmus Turcja"},"content":{"rendered":"

Winszuj\u0119 wszystkim kt\u00f3rzy ot tak g\u0142osz\u0105 radykalne has\u0142a. Tak zwyczajne, bezrefleksyjnie, na podstawie kilku artyku\u0142\u00f3w czy mem\u00f3w oceniaj\u0105 skomplikowan\u0105 sytuacj\u0119. Tak nie powinno by\u0107.<\/p>\n

Pami\u0119tacie wpis “Impreza jak w tureckim akademiku”<\/a>? Dzi\u015b jest \u015bwietny moment, by opisa\u0107 co zda\u017cy\u0142o si\u0119 p\u00f3\u017aniej. Ko\u0144czy\u0142 si\u0119 s\u0142owami: “Pewien Kurd us\u0142ysza\u0142 rozmow\u0119 Omera w autobusie na nasz temat i postanowi\u0142 nam pom\u00f3c”<\/p>\n

\n<\/a><\/div>\n
\nNie wiem czemu umie\u015bci\u0142em tu to zdj\u0119cie. Nie mam poj\u0119cia.<\/span>\n<\/div>\n
\n<\/div>\n

A wi\u0119c… Le\u017c\u0105c na ciep\u0142ym \u0142\u00f3\u017cku akademika, pozbawiony wszelkiej nadziei m\u00f3wi\u0142em do siebie: Wys\u0142a\u0142e\u015b mnie tu Bo\u017ce by nauczy\u0107 mnie pokory? Ok.. Tylko czemu tak drastycznie?<\/i> O pomoc modli\u0142 si\u0119 te\u017c pewien Kurd mieszkaj\u0105cy samotnie. Omer, czyli kolega poznany jeszcze w akademiku stara\u0142 si\u0119 znale\u017a\u0107 nam lokum. By\u0142o to prawie niemo\u017cliwe dla dw\u00f3ch niepal\u0105cych cudzoziemc\u00f3w. Byli\u015bmy mentalnie przygotowani na trzymiesi\u0119czn\u0105 tu\u0142aczk\u0119 po Turcji z namiotem. Wnet zdarzy\u0142o si\u0119 co\u015b nieprawdopodobnego. Rozmow\u0119 Omera z koleg\u0105 w autobusie us\u0142ysza\u0142 Ersin – Kurd mieszkaj\u0105cy samotnie. Zainteresowa\u0142 si\u0119 losem dw\u00f3ch polak\u00f3w na studenckiej emigracji w odleg\u0142ym kraju. Omer zgarn\u0105\u0142 nas z akademika i powiedzia\u0142, \u017ce mamy rozmow\u0119 w sprawie mieszkania. Nie maj\u0105c nic do stracenia udali\u015bmy si\u0119 piechot\u0105 do docelowego miejsca. Powoli opuszczali\u015bmy ruchliwe centrum, mijali\u015bmy gwarne kawiarnie i wielkie galeria handlowe. Krajobraz robi\u0142 si\u0119 coraz bardziej ponury i wr\u0119cz stereotypowy. Szli\u015bmy szybkim, zwartym krokiem dociekaj\u0105c o szczeg\u00f3\u0142y kt\u00f3rych Omer nie zna\u0142. Na rogu sklepu czeka\u0142 na nas Ersin. W jego wygl\u0105dzie by\u0142o co\u015b odr\u00f3\u017cniaj\u0105cego go od turk\u00f3w. O ile ludzie kt\u00f3rych mijali\u015bmy na ulicy wydawali si\u0119 g\u0142adcy, op\u0142ywowi to Ersin, podobnie jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 Kurd\u00f3w by\u0142 ich przeciwie\u0144stwem. Niski, szeroki w barkach, o grubych ko\u015bciach. Rysy jego twarzy, podobnie jak ca\u0142ego cia\u0142a by\u0142y jakby “kanciaste”, ostre mocne. G\u0142owa by\u0142a jakby kwadratowa. Wygl\u0105da\u0142 jak posta\u0107 z Minecrafta. Spod mocnych ko\u015bci policzkowych i du\u017cego nosa patrzy\u0142y ma\u0142e czarne oczy. Patrz\u0105c na tego cz\u0142owieka wydawa\u0142o mi si\u0119, \u017ce by\u0142by idealnym gladiatorem. Mia\u0142 kr\u00f3tkie kr\u0119cone w\u0142osy. W dotyku szorstkie niczym druciana szczotka. Jego zachowanie przeczy\u0142o wygl\u0105dowi. By\u0142 strasznie cichy i przestraszony. Ten cz\u0142owiek ba\u0142 si\u0119 nas jak ognia. Przywita\u0142 si\u0119 z nami jak robi\u0105 to przyjaciele w Turcji dwukrotnym uderzeniem bok\u00f3w g\u0142owy. Prowadz\u0105c nas do domu m\u00f3wi\u0142 strasznie cicho i szybko. Jego ton g\u0142osu by\u0142 strasznie uleg\u0142y. <\/p>\n

Mieszkanie mie\u015bci\u0142o si\u0119 w sze\u015bciopi\u0119trowym bloku, oczywi\u015bcie na sz\u00f3stym pi\u0119trze. Standard mieszkaniowy? Turecki “Gierek”. Du\u017cym urozmaiceniem by\u0142a obecno\u015b\u0107 “american toilet” czyli sedesu. Nie by\u0142o trzeba robi\u0107 do “sraj dziury” jak swojsko nazwali\u015bmy wszechobecne toalety pod\u0142ogowe.C\u00f3\u017c jestem wam winien epitet o tym cudzie techniki:<\/p>\n

\n“srajdziury” to typ sedesu kt\u00f3ry nie wystaje ponad powierzchni\u0119 pod\u0142ogi. Wygl\u0105da jak miska z odp\u0142ywem z miejscem na stopy zabudowana w pod\u0142og\u0119. Pomimo skojarze\u0144 z bied\u0105 takie rozwi\u0105zanie jest po pierwsze zdrowe – pozwala na wypr\u00f3\u017cnianie si\u0119 w naturalnej pozycji. Po drugie higieniczne, poniewa\u017c nie dotykamy miejsc na kt\u00f3rych siadali inni ludzie. Po trzecie, \u0142atwe do utrzymania w czysto\u015bci. Rozwi\u0105zanie spotka\u0142em r\u00f3wnie\u017c na Ukrainie i Litwie. <\/span><\/p><\/blockquote>\n

 “Turecki Gierek” nie r\u00f3\u017cni si\u0119 znacznie od polskiego. Meble s\u0105 stare, ale w dobrym stanie. Kr\u00f3luje niepodzielnie niskiej jako\u015bci drewno i pa\u017adzierz. Bardzo swojsko – tylko meblo\u015bcianki z barkiem brak. Tureckie mieszkania r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 wa\u017cnym szczeg\u00f3\u0142em od polskich. U nas m2 to kuchnia, cz\u0119sto po\u0142\u0105czona z pokojem dziennym, sypialnia i \u0142azienka. W tureckiej mentalno\u015bci salon, nie jest pokojem. Wynajmuj\u0105c mieszkanie dwupokojowe mamy do dyspozycji dwie sypialnie, oddzieln\u0105 kuchni\u0119, \u0142azienk\u0119, toalet\u0119 i salon. Nie ma mowy o spaniu w salonie, ten pok\u00f3j s\u0142u\u017cy do sp\u0119dzania w nim czasu; spotka\u0144 towarzyskich, czy imprez. Tamtejsza go\u015bcinno\u015b\u0107 nie zna poj\u0119cia nieodpowiedniej pory. To ca\u0142kiem normalne odwiedzi\u0107 kogo\u015b, by wypi\u0107 razem aromatyczny czaj po p\u00f3\u0142nocy. Pudding o trzeciej nad ranem? Czemu nie! Je\u015bli podejmiemy kwesti\u0119 metra\u017cu to nasze nowomieszcza\u0144skie, europejskie budownictwo wypada s\u0142abo. Pokoje s\u0105 wielkie. Turcja jest krajem w kt\u00f3rym \u017cyje si\u0119 naprawd\u0119 dobrze, ludzie chodz\u0105 powoli i cz\u0119sto jedz\u0105 na mie\u015bcie. Ceny s\u0105 dostosowane do ich zarobk\u00f3w. To tak jakby u nas herbata w klimatycznej kawiarni na \u015brodku jeziora kosztowa\u0142a z\u0142ot\u00f3wk\u0119. Tak jest w Turcji. Wracaj\u0105c do mojej opowie\u015bci…<\/p>\n

Negocjacje dotycz\u0105ce warunk\u00f3w zamieszkania prowadzili\u015bmy przy czaju. Oczywi\u015bcie parzonym w tradycyjny spos\u00f3b. Tu nie pije si\u0119 herbaty z torebki \u015bmierdz\u0105cej papierem. Usiedli\u015bmy w salonie, nasza taktyka opiera\u0142a si\u0119 na zaakceptowaniu wszystkich zasad narzuconych przez Ersina. Nie mieli\u015bmy wyj\u015bcia, stali\u015bmy na progu bezdomno\u015bci. Jak zwykle Omer potrafi\u0142 przez kilka minut prowadzi\u0107 o\u017cywion\u0105 dyskusj\u0119 z Ersinem streszczaj\u0105c nam to w jednym zdaniu. Co kilka minut wtr\u0105ca\u0142: “Czynsz i op\u0142aty dzielimy po r\u00f3wno na trzy”<\/i>, “Nie pijcie tu alkoholu<\/i>“, “Nie sikajcie pod prysznicem” <\/i>itp. Co najzabawniejsze, ostatni dyktat t\u0142umaczy\u0142 nam dobry kwadrans, zaczynaj\u0105c od zasad Islamu i s\u0142\u00f3w proroka. Nie wiedzieli\u015bmy co ma na my\u015bli, a\u017c w ko\u0144cu wypali\u0142, \u017ce nie mo\u017cemy sika\u0107 pod prysznicem… Odpowiedzieli\u015bmy, \u017ce nie mamy takich zwyczaj\u00f3w, a jego pro\u015bba jest g\u0142upia i stawia nas w z\u0142ym \u015bwietle. Przeprosi\u0142, powiedzia\u0142, \u017ce nie wie wiele o naszej kulturze i woli si\u0119 upewni\u0107. No tak… “Real face of europeisation”* Dostali\u015bmy klucze, \u0142adnie podzi\u0119kowali\u015bmy i obiecali\u015bmy, \u017ce wr\u00f3cimy jutro z baga\u017cami.<\/p>\n

Pomoc w transporcie baga\u017cy zaoferowa\u0142 Hy\u017cysz- sprz\u0105tacz kt\u00f3ry ugo\u015bci\u0142 nas pierwszego dnia pobytu w akademiku. Nie zna\u0142 s\u0142owa po angielsku,jednak okaza\u0142 nam wi\u0119cej serca ni\u017c studenci studiuj\u0105cy anglistyk\u0119. Zawi\u00f3z\u0142 nas na miejsce, po drodze pokazywali\u015bmy lewo-prawo r\u0119koma i jako\u015b dojechali\u015bmy. Czyli jak si\u0119 chce, to si\u0119 da. Na miejscu szybkie rozpakowanie i mieszkamy. Pierwsze dni by\u0142y dziwne. Ersin wyra\u017anie ba\u0142 si\u0119 nas i prawie nic nie m\u00f3wi\u0142. Nic dziwnego – mieli\u015bmy przewag\u0119 liczebn\u0105. Kt\u00f3rego\u015b ranka otworzy\u0142em drzwi do jego pokoju i wszed\u0142em niczym mariaczi graj\u0105c na ukulele. Moja pie\u015b\u0107 sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 z czterech akord\u00f3w wyra\u017anie zach\u0119ca\u0142a do wstania z \u0142\u00f3\u017cka i udania si\u0119 na \u015bniadanie. Ersin pokornie, cho\u0107 nie od razy wykona\u0142 polecenie (musz\u0119 by\u0107 przekonuj\u0105cym cz\u0142owiekiem, bo Ersin nie zna\u0142 angielskiego). Oczywi\u015bcie czeka\u0142o na niego \u015bniadanie przez nas przygotowane. I takie by\u0142o nasze \u017cycie. Weso\u0142e, wsp\u00f3lne, solidarne. Czasem Ersin robi\u0142 nam kolacje, czasem ja czy Zbyszek. Mieli\u015bmy kolejk\u0119 do zmywania naczy\u0144 oraz demokratyczny system g\u0142osowa\u0144. Sp\u0119dzali\u015bmy razem prawie ca\u0142y czas. Po prze\u0142amaniu pierwszych lod\u00f3w okaza\u0142o si\u0119, \u017ce mamy podobne poczucie humoru. Potrafili\u015bmy wieczorami gra\u0107 w Wormsy, albo wychodzi\u0107 razem z przyjaci\u00f3\u0142mi. Od czasu do czasu grali\u015bmy w pi\u0142k\u0119, czy przyjmowali\u015bmy go\u015bci.<\/p>\n

Ersin od pierwszych dni naszego pobytu uczy\u0142 si\u0119 angielskiego. Nie sk\u0142ami\u0119, je\u015bli powiem, \u017ce po tygodniu by\u0142 w stanie swobodnie si\u0119 z nami porozumiewa\u0107. Jego nauka polega\u0142a na nauce s\u0142\u00f3wek z aplikacji na telefonie i obserwacji tego w jaki spos\u00f3b m\u00f3wimy. Gdy nie zna\u0142 jakiego\u015b zwrotu pyta\u0142 tak jak umia\u0142, a my mu odpowiadali\u015bmy. S\u0142owo daj\u0119 – gdybym wiedzia\u0142, \u017ce po trzech miesi\u0105cach wsp\u00f3lnego mieszkania b\u0119dzie m\u00f3wi\u0142 lepiej od student\u00f3w anglistyki nauczy\u0142bym go polskiego.<\/p>\n

\n<\/a><\/div>\n
\nJa i Ersin. W demokratycznie wybrany spos\u00f3b zmywam naczynia, a Ersin robi kolacj\u0119.<\/span><\/div>\n

\nWyj\u0105tkowo mi\u0142o wspominam nasze nocne rozmowy. O \u017cyciu, Bogu, mi\u0142o\u015bci. Zazwyczaj zaczynaj\u0105ce si\u0119 banalnie od jakiego\u015b pytania, o ich wiar\u0119, tradycj\u0119 czy kultur\u0119. Na ka\u017cde pytanie dosta\u0142em wyczerpuj\u0105c\u0105 odpowied\u017a, ale dzia\u0142o to w obie strony. Wiele m\u00f3wi\u0142em o moim spojrzeniu na \u015bwiat, o tym co mi si\u0119 podoba, czego si\u0119 boje, o czym marz\u0119. Mog\u0142em mu zaufa\u0107. Ersin nauczy\u0142 mnie pokory. Jest prawdziwym muzu\u0142maninem, takim kt\u00f3rych nie pokazuj\u0105 w TV. Pom\u00f3g\u0142 nam, bo tak uczy islam. Pomimo strachu jaki mu towarzyszy\u0142 potrafi\u0142 zrobi\u0107 co\u015b bezinteresownie dla bli\u017aniego. Nie byli\u015bmy jedynymi kt\u00f3rym pomaga\u0142. Cz\u0119sto odwiedzali go koledzy kt\u00f3rym pomaga\u0142 w nauce. Pomaga\u0142 im bez wzgl\u0119du na por\u0119 dnia i nocy. Zdarza\u0142y si\u0119 przypadki, gdy o drugiej nad rankiem kto\u015b potrzebowa\u0142 jego pomocy. By\u0142 lubiany przez s\u0105siad\u00f3w. Zawsze serdecznie wymienia\u0142 z nimi uprzejmo\u015bci, bra\u0142 dzieci na r\u0119ce i pomaga\u0142 z zakupami. Pewnego razu w\u0142a\u015bciciele sklepu odzie\u017cowo-przemys\u0142owego zaprosili nas na \u015bniadanie. By\u0142o to o tyle dziwne, \u017ce posi\u0142ek odbywa\u0142 si\u0119 w sklepie. W\u0142a\u015bciciel przyni\u00f3s\u0142 st\u00f3\u0142, krzes\u0142a, ustawi\u0142 je pomi\u0119dzy rega\u0142ami, a jego \u017cona wstawi\u0142a czaj. To ich sklep, skarb\u00f3wka, sanepid i inne urz\u0119du nie maj\u0105 tu nic do gadania. A nawet je\u015bli, to kto doni\u00f3s\u0142 by na w\u0142a\u015bcicieli kt\u00f3rzy s\u0105 powszechnie lubieni i szanowani? Innym razem zostali\u015bmy zaproszeni na herbat\u0119 przez szefa firmy architektonicznej u kt\u00f3rego Ersin robi\u0142 praktyki. Przyj\u0105\u0142 nas w swoim domu cz\u0119stuj\u0105c bakaliami i prowadz\u0105c z nami o\u017cywione rozmowy. Tak miejscowi traktuj\u0105 obcych. S\u0105 przej\u0119ci ich losem, maj\u0105 empatyczne i otwarte podej\u015bcie. \u017byczliwo\u015b\u0107 jest silniejsza ni\u017c bariera j\u0119zykowa i kulturowa.<\/p>\n

Jaki by\u0142 stosunek islamist\u00f3w to mojej religii lub jej braku? Oboj\u0119tny. Nikt mnie nie gania\u0142, nie chcia\u0142 zrobi\u0107 krzywdy,  nie docieka\u0142, nie zmienia\u0142 na si\u0142\u0119… Moje pogl\u0105dy by\u0142y w pe\u0142ni akceptowalne i szanowane. Nigdzie nie spotka\u0142em tyle ludzkiej \u017cyczliwo\u015bci i empatii co w Turcji i Kurdystanie. Nigdzie. Polacy ze swoj\u0105 “tradycyjn\u0105 polsk\u0105 go\u015bcinno\u015bci\u0105” s\u0105 daleko w tyle za lud\u017ami kt\u00f3rymi pogardzaj\u0105. Prawdziw\u0105 go\u015bcinno\u015b\u0107 pozna\u0142em tek naprawd\u0119 w regionie Kurdystanu, czyli domu Ersina, ale o tym b\u0119dzie kolejny wpis. <\/p>\n

\n<\/div>\n
\nJak to si\u0119 ma do obecnej sytuacji z uchod\u017acami? <\/span><\/b>
\nLudzie si\u0119 boj\u0105. Nie mog\u0119 mie\u0107 przecie\u017c pretensji do nikogo za to, \u017ce
\nwyra\u017ca zaniepokojenie t\u0105 sytuacj\u0105. Co\u015b si\u0119 zmienia, nie wiemy na co,
\nwi\u0119c strach to chyba prawid\u0142owa reakcja? W ca\u0142ym exodusie kt\u00f3ry dzieje
\nsi\u0119 na naszych oczach jest wiele budz\u0105cych zw\u0105tpienie fakt\u00f3w. Nie mo\u017cemy
\n przej\u015b\u0107 oboj\u0119tnie wobec doniesie\u0144 na temat, terroryst\u00f3w pa\u0144stwa
\nislamskiego ukrytych w t\u0142umie, artyku\u0142\u00f3w o tym jak \u0142atwo jest zdoby\u0107
\npodrabiany paszport itp. Tylko to nie upowa\u017cnia nikogo do chamstwa i agresji.<\/div>\n
\nCo\u015b jest jednak nie halo. Pani Merkel rozk\u0142ada “kwoty” po wszystkich krajach UE jakby to zale\u017ca\u0142o tylko od niej. To tak jakby zadzwoni\u0142 do mnie kolega i powiedzia\u0142: “S\u0142uchaj Sebo, dzisiaj przyjedzie do Ciebie Andrzej z rodzin\u0105. Nie znam go, ale to podobno spoko kole\u015b jest”<\/i> No w\u0142a\u015bnie, tak zachowuje si\u0119 obecnie Rada Europy. Polska jest naszym domem i to my powinni\u015bmy decydowa\u0107 o tym czy decydujemy si\u0119 na przyj\u0119cie uchod\u017ac\u00f3w. Bez rzeczowej kampanii medialnej polskiego rz\u0105du utoniemy w morzu dywagacji. Powt\u00f3rzy si\u0119 historia o\u015brodka dla uchod\u017ac\u00f3w w \u0141om\u017cy tylko, \u017ce w makro uj\u0119ciu.<\/span><\/div>\n
\n<\/div>\n

Ludzi \u017ceruj\u0105cych na ludzkiej tragedii nigdy nie brakowa\u0142o. Dzisiaj wi\u0119kszo\u015b\u0107 polskich partii politycznej podsyca ten strach buduj\u0105c na tym swoje poparcie. Jak by\u0142em ma\u0142y krzycza\u0142em na widok paj\u0105ka w k\u0105cie domu. Chcia\u0142em go nim szybciej rozdepta\u0107, zabi\u0107, zrobi\u0107 wszystko by znikn\u0105\u0142 z moich oczu jednak zbyt si\u0119 ba\u0142em. Poprosi\u0142em o pomoc mam\u0119. Powiedzia\u0142a mi: “On si\u0119 boi bardziej ni\u017c Ty”<\/i>. Mia\u0142a racj\u0119. Czy nie podobnie jest z uchod\u017acami? 38 milionowy nar\u00f3d boi si\u0119 10 tysi\u0105ca uchod\u017ac\u00f3w. Czasami warto pomy\u015ble\u0107 o tym co czuje inny cz\u0142owiek, w jakiej znajduje si\u0119 sytuacji.<\/p>\n

\nInternet skupia skrajne opinie. Od pocz\u0105tku tej sytuacji nie znalaz\u0142em ani jednego wpisu cz\u0142owieka kt\u00f3ry nie mia\u0142by zdania w tej kwestii. Bo przecie\u017c wszystko musi by\u0107 czarne, albo bia\u0142e. Mo\u017ce s\u0142owa muzu\u0142manina mieszkaj\u0105cego w Polsce was przekonaj\u0105?<\/div>\n
\n
\n